Taşma Payı (Bleed) Nedir?
Siparişlerinizin kesim (giyotin) aşamasında zarar görmemesi ve beyaz kenarlıklar oluşmaması için mutlaka bilmeniz gereken Taşma Payı kuralları.
Taşma Payı (Bleed) Nedir ve Neden Hayatidir?
NowToPrint olarak felsefemiz "Bilinçli Müşteri, Kusursuz Baskı" ilkesine dayanır. Siparişlerinizin üretime girmesi ve elinize tam hayal ettiğiniz gibi ulaşması için en kritik nokta Taşma Payı (Bleed) kuralıdır. Müşterilerimizin zaman ve para kaybetmemesi bizim için her şeyden önemlidir; bu yüzden matbaacılığın perde arkasındaki temel bir fiziksel gerçeği sizinle dürüstçe paylaşıyoruz.
Dürüst Uyarı: Giyotin Gerçekleri
Dünyadaki hiçbir endüstriyel matbaa makinesi, kağıdı "milimetrik sıfır hata" ile kesemez. Giyotin makinesinin bıçağı inerken yarattığı devasa basınç, kağıt tabakasını ±1 milimetre (mm) kaydırabilir. İşte "Taşma Payı" bu kaymayı gizleyen sihirli boşluktur.
Bleed (Taşma Payı) Yoksa Ne Olur?
Bir kartvizit siparişi verdiğinizi ve arka planını tamamen siyaha boyadığınızı düşünün. Kağıda baskı yapıldıktan sonra makine bunu kesmeye başladığında, bıçak hafif dışa doğru kayarsa siyah arka planın etrafında istenmeyen, ince beyaz kağıt çizgileri ortaya çıkar.
Eğer siparişlerinizde taşma payı yoksa:
- Siparişiniz Kalite Kontrol (Preflight) botlarımız tarafından "Hatalı Tasarım" diyerek otomatik reddedilir ve düzeltmeniz istenir (Zaman Kaybı).
- Tasarımınız makineden beyaz şeritlerle, estetik dışı bir şekilde çıkar (Para/Kalite Kaybı).
Üç Alan: Taşma, Kesim ve Güvenli Bölge
Görselleri Taşırmak (Bleed)
Örneğin A4 (210x297mm) bir sipariş veriyorsanız, tasarımınızı her kenardan en az 3mm dışarı taşırarak (216x303mm) hazırlayın. Tasarımın arka plan rengi veya resmi sayfanın dışına "taşsın".
Kesim Çizgisi (Trim)
Bıçağın tam ineceği 210x297mm sınırıdır. Ürün size ulaştığında boyutu bu olacaktır. Taşan 3mm'lik kısımlar ise çöpe / geri dönüşüme gider.
Güvenli Alan (Safe Zone)
Bıçak dışa kayabildiği gibi, içe de kayabilir. Bu yüzden logo ve yazıları, sayfanın kesin bitiş çizgisinden (Trim) en az 5mm içeriye yerleştirmelisiniz ki kesilmesinler.
Tüm Ürünler İçin Bleed Standartları
Farklı ürünlerin üretim dinamikleri farklı olduğu için bırakılması gereken taşma payı da değişir.
| Baskı Türü | Bırakılması Gereken Pay | Matbaa Uyarısı / Sebebi |
|---|---|---|
| Kartvizit / El İlanı | Her yönden +3mm | Küçük ebatlı işlerde giyotin bıçakları yüksek deste keser, standart kayma payıdır. |
| Katalog / Dergi (Kapak) | Her yönden +5mm | Ciltleme, dikiş ve sayfaların kalınlık yapması katlama hatalarına yol açar. Daha geniş bir alan esneklik sağlar. |
| Poster ve Billboard | Her yönden +10mm (veya üstü) | Çok büyük formatlarda rulo kağıtların kesimi geniş tolerans gerektirir. |
Adım Adım Taşma Payı (Bleed) Ekleme
Hangi programı kullanırsanız kullanın, taşma payı eklemenin mantığı basittir: Belgeyi bilerek büyük açmak veya arayüzden Bleed değerini girmek.
Yeni bir belge açarken (File → New) gelen penceredeki "Bleed (Taşma)" kutucuğuna her yön için 3mm değerini girin. Etrafta oluşan kırmızı çizgiye kadar arka plan renklerinizi uzatın.
Photoshop'un dahili Bleed menüsü yoktur. Eğer 85x55mm bir kartvizit yapıyorsanız, belgeyi Canvas Size menüsünden 91x61mm (Her kenara +3mm eklendi: 3+3=6mm) olarak açmalısınız. Kesim işleminden sonra elinize tam 85x55mm gelecektir.
Tasarım programınızdan (AI, ID) PDF olarak dışa aktarım yaparken (Export) sol menüdeki "Marks and Bleeds" (İşaretler ve Taşma) sekmesine gidin. Orada "Use Document Bleed Settings" (Belge Taşma Ayarlarını Kullan) seçeneğini kesinlikle işaretleyin.
3 Yaygın Hata
Ekibimizin her gün karşılaştığı ve siparişlerin iade edilmesine yol açan kritik hatalar:
- "Arka planım beyaz, taşma payı gerekmez" yanılgısı. Hatalı. Beyaz arka planlar da taşma payı gerektirir. Aksi hâlde kesim çizgisi içeriğinize karşı zayıf bir beyaz çizgi olarak görünür. Arka plan renginden bağımsız olarak belgenizi her zaman bleed kutu boyutuna uzatın.
- Bleed tanımlanıyor ama görsel uzatılmıyor. Belge özelliklerinde 3mm bleed tanımlayabilirsiniz; ancak arka plan görsel veya renginiz hâlâ kesim kenarında bitiyorsa bleed alanı boş kalır ve sorun devam eder. Arka plan katmanlarınızı bleed bölgesini dolduracak şekilde genişletin.
- Önemli içeriklerin kesim kenarına çok yakın yerleştirilmesi. Metin veya logo, kesim çizgisine 1–2mm yakınsa içe kayan bıçak onu kesebilir. Tüm kritik içerikleri 5mm güvenli alan içinde tutun.
İlgili Makaleler
Baskı öncesi temel kavramlar
Renk modları, DPI ve temel baskı kavramları.
PDF gereksinimleri
Kabul edilen PDF standartları ve ön kontrol kuralları.
Ön kontrol (Preflight)
Otomatik ön kontrol nasıl çalışır, yaygın hatalar nasıl düzeltilir.
DPI ve çözünürlük
Ürün tipine göre minimum çözünürlük gereksinimleri.
Bu makale yardımcı oldu mu?
İlgili makaleler
Son güncellenme